một món ăn tuy đã cò lâu nhưng hay mà mà hàng muốn gới thiệu với thực khách hôm nay là
Caesar IV
Hệ máy: PC
Thể loại: Chiến thuật/Mô phỏng
Phát hành: Vivendi Games
Phát triển: Tilted Mill
Ngày phát hành: 26/9/2006
Khi mặt trời bắt đầu bừng tỉnh, khi gà trống cất vang tiếng gáy anh hùng của mình, đó cũng là lúc bình minh của một vương quốc - hay có thể nói là một thành phố bắt đầu ... Mở đầu cho một ngày mới, khởi đầu của đời sống thành phố nhộn nhịp, náo nhiệt và đông đúc. Đất nước La Mã ... tôi thầm yêu quý tên người ... nơi tôi sinh ra ... và lớn lên. Cảm nhận được dòng máu quý tộc đang cuồn cuộn chảy trong huyết quản. Tôi thấy tự hào khi được sinh ra tại La Mã, vương quốc hùng mạnh nhất thời bấy giờ. Sớm chứng tỏ được bản thân, tôi được hoàng đế Gaius Julius Caesar tin tưởng giao trọng trách gánh vác và quản lý những thành phố của ngài. Hỡi đức vua tối cao ... tôi xin vâng mệnh !
Đơn giản là một lãnh chúa, hay cai quản một thành phố hoặc chư hầu, bởi vậy điều đầu tiên tôi quan tâm là nông nghiệp. Tôi cho rằng, một thành phố được coi là có nền móng vững chắc một khi đáp ứng đủ nhu cầu lương thực thực phẩm cho người dân. Lương thực có thể thu hoạch từ những ruộng lúa mì, lúa mạch, rau quả hay thịt từ những trại nuôi súc vật. Chỉ đáp ứng trong thành phố thì chưa đủ, nếu dư thừa lượng thực phẩm, tôi sẽ thông thương với các thành phố khác để trao đổi lương thực lấy các sản phẩm khác hay đổi lấy những đồng Denari (tiền La Mã cổ) để thêm vào ngân sách, bù lại các khoản lỗ. Nếu tập trung vào xuất khẩu thì công nghiệp đối với tôi là lựa chọn tốt nhất. Những ngành tôi chú trọng đến đó là luyện kim, chế tạo vũ khí hoặc thủ công. Dĩ nhiên việc chế tạo này phải qua hai giai đoạn: Khai thác, sơ chế rồi mới chế tạo để cho xuất xưởng những thành phẩm. Đơn giản như gỗ để chế tạo đồ đạc phải qua khai thác, sau đó được sơ chế, gọt tỉa rồi cuối cùng được chở đến các nhà máy để chế tạo thành hình. Để tăng năng suất, tôi không ngừng cho nghiên cứu các phương pháp mới. Sau khi được số hàng hóa nông nghiệp, công nghiệp vừa đủ, tôi bắt tay vào buôn bán trao đổi với những thành phố khác.
Cương lĩnh, tiêu chí mà tôi đặt hàng đầu là đáp ứng đủ mọi nhu cầu của người dân. Người dân chính là thứ quan trọng nhất mà thành phố hay một chư hầu cần phải có. Họ là nguồn nhân công, không có họ thì sẽ không còn là thành phố. Bởi vậy, để giúp họ có tinh thần làm việc, tôi vạch ra những kế hoạch để đáp ứng điều kiện sống của họ. Ngoài lương thực, họ cần nguồn nước để đảm bảo vệ sinh và nước uống. Tôi bố trí những giếng khoan gần khu dân cư để họ có thể nhận được từ những người phân phát nước, thậm chí là nối nước từ sông hồ vào những bồn tắm công cộng. Vấn đề vệ sinh của rất quan trọng, chỉ cần một căn bệnh xảy ra, chúng sẽ lây lan từ các khu dân cư này sang khu dân cư khác rồi tràn lan khắp thành phố. Với tình hình này, không thể thiếu được các hiệu cắt tóc, bệnh viện. Kèm theo đó, với khí hậu của Địa Trung Hải, những vụ động đất hay cháy nhà có thể xảy ra thường xuyên. Do đó, tôi cho đào tạo những kiến trúc sư hay lính cứu hỏa sẵn sàng canh phòng quanh khu dân cư.
Kèm theo đó là đời sống tinh thần, tín ngưỡng của họ. Nếu tôi không tổ chức những lễ hội hay cầu cúng cho một vị thần nào đó, thì những vị thần này sẽ nổi giận và giáng xuống thành phố tôi những sự trừng phạt nặng nề nhất. Dĩ nhiên những đòn trừng phạt sẽ chẳng nhẹ nhàng gì, điển hình là Jupiter, người khiến tôi sợ nhất bởi những đòn sấm sét rung chuyển trời đất xuống thành phố của tôi. Mỗi vị thần đại diện cho một ngành nghề riêng và cầu cúng cho họ sẽ đem lại sự phát triển cho ngành nghề đó. Cụ thể như Mars - vị thần chiến tranh, Neptune - vị thần biển cả, Mercury - vị thần giao thương, Venus - vị thần tình yêu, Saturn - vị thần nông nghiệp hay Jupiter - vị thần của luật pháp. Mỗi người đều có một quyền lực riêng, tôi cũng rất kính trọng và sợ hãi họ. Khi thành phố tôi phát triển mạnh về mặt gì, tôi sẽ tổ chức cho người dân những lễ hội để tôn vinh vị thần đó.
Đời sống nhân dân được nâng cao, kèm theo đó là những phát sinh mới. Khi gặp khó khăn, tôi thường triệu tập các quan lại để nhờ họ cố vấn về mọi mặt, những vị quan canh nông luôn có những ý kiến sáng suốt làm sao để phát triển loại lúa hay rau quả này, hoặc vị quan lo việc thờ cúng sẽ gợi ý tôi nên tập trung cúng bái vị thần nào nhất. Họ là những người giúp đỡ tôi rất nhiều mỗi khi không có phương án kế hoạch. Ngoài ra, để nắm bắt bao quát thành phố, tôi sẽ cần nhờ tới họ. Đời sống nâng cao, yêu cầu đòi hỏi về mọi mặt cũng tăng lên. Nhớ lại, khi thành phố của tôi chỉ là một mảnh đất hoang vu, lúc này người dân chỉ mới đòi hỏi những thứ thiết yếu cho cuộc sống như thức ăn, chum lọ... nhưng bây giờ, khi đời sống họ nâng cao, họ sẽ khắt khe hơn, và tôi phải sử dụng nhân công, phát triển các ngành đồ gỗ, kim hoàn để đáp ứng cho họ. Các công trình như trường học để dân trí lên cao, các nhà hát kịch để người dân có những thoải mái và thư giãn sẽ phải xây dựng khi thấy người dân đang tức giận. Đời sống nhân dân ấm no, sung túc sẽ đi liền với thành phố của tôi ngày càng phát triển, vị thế của tôi với những thành phố khác sẽ đi lên.
http://pcmedia.gamespy.com/pc/image/article/734/734534/caesar-iv-20060922032941429.jpg
Song song với sự phát triển, luôn luôn có những mối hiểm họa đe dọa thành phố. Đó chính là sự tấn công của những quốc gia đối địch như đế quốc Ba Tư hùng mạnh hay quốc gia Hy Lạp. Và lúc này tôi bắt đầu bắt tay vào xây dựng một lực lượng quân đội đủ mạnh để chống trả khi bị tấn công. Việc tạo dựng một đạo quân cần phải có nhiều nhân công và nguyên liệu. Tôi thường được cảnh báo trước mỗi khi sắp sửa bị tấn công, nhờ đó tôi có thời gian để sửa sang, chấn chỉnh quân đội. Trong thời gian này, tôi tích cực khai thác, rèn vũ khí và xây dựng các trại lính ngựa, lính cung và lính bộ binh. Nhưng một đạo quân thì chưa đủ, muốn chiến thắng thì cần phải có sự trợ giúp của các công trình phòng thủ. Một thành phố được coi là an toàn khi có sự bao bọc của những bức tường thành và tháp phòng thủ. Trận chiến bắt đầu khi có sự xuất hiện của quân địch trên mặt đất, đích thân tôi sẽ phải ra trận chỉ đạo những đạo quân chiến đấu với giặc. Chỉ cần sai lệch trong tính toán hoặc chiến thuật, đạo quân của tôi có thể bị xiên thủng. Chính vì vậy, trong trận đấu, tôi luôn phải vắt óc bố trí đội hình sao cho phù hợp để các đạo quân có thể bọc lót và hỗ trợ tốt cho nhau. Sau khi đánh đuổi giặc ra khỏi bờ cõi, thậm chí tôi có thể khởi binh đánh thành của địch, nếu chúng thất bại thì thành phố của chúng sẽ trở thành một chư hầu phải cống nạp các sản phẩm cho thành phố của tôi.
Câu chuyện của Caesar IV kể về hàng nghìn năm trước, một chàng trai trẻ có dòng máu quý tộc, được sinh ra và lớn lên tại Rome đã trở thành một lãnh chúa của xứ La Mã. Chính vì vậy, anh ta có rất nhiều việc để làm với thành phố của mình. Nhiệm vụ chính của bạn trong Caesar IV là phải xây dựng thành phố của mình trở nên một thành phố lớn và phát triển. Ngoài xây dựng thành phố, đôi khi hoàng đế sẽ giao cho bạn những nhiệm vụ chủ yếu là cung cấp hàng hóa cho quốc gia hoặc là rào chắn phòng thủ với những nước đối địch như Ba Tư, Hy Lạp. Cốt truyện mở và phân thành nhiều nhánh nhỏ giúp người chơi không thấy nhàm chán mà còn thích thú khám phá cốt truyện của game.
Bạn có thể lựa chọn chế độ theo nhiệm vụ mỗi màn hay đơn giản gọi là đi bài (Campaign) hoặc chế độ chơi Sandbox phổ biến trong dòng game này. Độ khó hay dễ tùy thuộc vào lúc đầu game khi bạn chọn độ khó. Ngoài 3 độ khó: Hard, Normal, Easy, chế độ Campaign còn phân hóa ra các phần như Kingdom, Repubilc và cuối cùng là Empire. Phần Empire sau khi hoàn thành phần chơi Republic mới được mở ra (unlock). Độ khó của Ceasar IV vừa đủ và cũng thử thách được những ai đã thông thuộc dòng game này. Trong chế độ Sandbox, bạn sẽ lựa chọn một thành phố trong đó đầy đủ tất cả những công trình có sẵn và bạn chỉ việc xây dựng một thành phố theo ý muốn của bạn. Trong Caesar IV có tới hơn 100 loại công trình các loại từ nhà ở cho dân hoặc các công trình hạ tầng cho đến các công trình khổng lồ như đấu trường Colosseum hay trường đua Hippotamus. Đa dạng các loại nhà ở, công trình tiện ích hay những công trình nhỏ nhằm trang hoàng thêm vẻ đẹp cho thành phố. Cảm giác thật khó tả khi bạn nhìn thành phố của bạn với vẻ phồn thịnh, sung túc và hiện đại. Riêng cấp độ nhà ở, phân thành ba loại nhà tương ứng với ba giai cấp (theo cách gọi của người viết là cấp thấp, cấp trung và cấp cao) : Tầng lấp nông dân hạ lưu, tầng lớp binh lính thương nhân và cuối cùng, cao nhất là nhà ở cho tầng lớp quý tộc tư sản. Ba loại nhà mỗi loại có hàng chục các cấp độ khác nhau và đòi hỏi các sản phẩm, công trình tiện ích để lên cấp. Cách xây dựng binh lính cũng dễ dàng hơn các game xây dựng trước đây như Zeus & Poseidon, Pharaoh. Để xây dựng một đế chế quân sự trong game quả thật không khó. Điều khiển quân lính cũng linh hoạt hơn và không gò bó như màn hình 2D. Rất linh hoạt !
Đúng là đồ họa 3D, mọi thứ linh hoạt hơn, phóng to thu nhỏ, quay với góc nhìn 360 độ. Hiệu ứng thời tiết, chiếu sáng (lighting), phản chiếu của nước (reflection water) và bóng đổ (shadow) rất tốt và ưa nhìn. Các hiệu ứng còn lại thì như các game 3D tân thời, cháy lửa và động đất chỉ là mô phỏng, vẫn còn giả tạo. Không đến mức "thật" như các game FPS (First Person Shooter) hay những lỗi vụn vặt về hình ảnh nhưng đồ họa và hiệu ứng của Caesar IV cũng đủ làm cho những người chơi hài lòng. Các công trình hoành tráng hơn, giống 1 thành phố thật hơn. Tất cả được thiết kế tỉ mỉ, chi tiết, từ con người nhỏ bé đến các công trình lớn như Colloseum (đấu trường) hay các công trình lớn nhỏ khác như đền thờ, cầu v...v.... Cây cối, sông ngòi, đều thật hơn, màu sắc tươi sáng và hợp với bối cảnh lịch sử.
Âm thanh toát lên không khí sôi động, náo nhiệt của thành phố. Tiếng xây dựng trong công trường, khai thác trong hầm mỏ rất thật. Tiếng người dân nói chuyện, đi lại và cất tiếng mỗi khí bị click vào (hoàn toàn là lồng tiếng) cực kỳ sinh động. Nhạc nền thì phải nói là rất khó bắt lỗi, sở trường của dòng game này, toát lên vẻ hào hùng, khơi dậy phơi phới khí thế chơi game cho người chơi game. Ngoài nhạc nền tốt thì còn lại hầu như tẻ nhạt, không có gì nổi bật. Đánh giá âm thanh & âm nhạc của Caesar IV: Trung bình !
Đáng buồn là Caesar IV còn có khá nhiều lỗi vụn vặt, kể cả về đồ họa cũng như gameplay, phải nói là lộn xộn và bất hợp lý. Caesar IV hầu như không có cải tiến gì mới ngoài đồ họa 3D, vẫn giữ nguyên cái "khung" của Ceasar III và các game xây dựng thành phố khác của Impression Games. Game cấu hình đồ họa không đến mức qua cao, "sát thủ phần cứng" như các game F.E.A.R. nhưng quả thật, load game rất lâu. Một lý do khiến Caesar IV thất bại nữa là hãng phát triển Titled Mill đã biến Caesar IV đi vào vết xe đổ của Children Of The Nile, một game cũng mô phỏng và phong cách "nhái" theo Pharaoh nhưng không thành công.
Điểm thuyết phục người viết của Caesar IV không phải về đồ họa, gameplay hay phong cách mà là đã mô tả rất tốt một thời đại hoàng kim của triều đại La Mã. Dù vướng phải vài điểm bất cập như đã nêu ở trên thì Caesar IV cũng là một game đáng chơi và "hiếm hoi" hiện nay khi các game mô phỏng xây dựng đã không còn được phát triển rộng rãi như trước. Nói chung, Caesar IV vẫn thu hút được những fan của thể loại chiến thuật, xây dựng và mô phỏng !