_ Em đồng ý với bác về tính chất : lượng biến sẽ tạo ra chất biến. Khi quân số trên 1 vạn người, hậu cần sẽ thành vấn đề khá đau đầu. Nhưng nó lại là vấn đề không đau đầu khi người du muc có nhiều ngựa, chỉ cần có lương là họ có thể vận rất nhanh, khác với bộ binh di chuyển chậm chạp như các đội quân truyền thống !
[Spoil]
_ Em vẫn phân biệt nông canh chiến tranh khác với du mục chiến tranh, không phải chỉ bởi cách thức họ sinh hoạt, mà còn là khả năng phát động chiến tranh nữa. Người du mục gần như 1/2 đàn ông là binh, dù dân số ít hơn, tại cục bộ họ vẫn có ưu thế binh lực so với nông canh quân. Ưu thế của nông canh là : dân đông, giàu có, tường thành công sự và vũ khí nhiều. Ưu thế du mục là : ngựa nhiều, quân đội vận chuyển cực mạnh, chiến thuật linh hoạt.
_ Tại sao nói MC dù đông quân, vẫn dùng du mục chiến thuật ? đơn giản là họ dù tới hàng vạn người, vẫn ko gặp phải vấn đề hậu cần như bộ binh. Khi quân số bằng nhau, dù hậu cần cần nhiều hơn các đội quân nông canh ( vì du mục phải nuôi cả ngựa ) thì họ vẫn linh hoạt hơn nhiều nông canh quân. Lý do là họ có ngựa, có thể vận vật tư rất nhiều, và nhanh. Chỉ cần có thể cướp ra, hoặc chiếm được, hoặc có hậu phương đủ lớn, là họ có thể liên tục phát động chiến tranh, hậu cần dùng ngựa nghẽo bò dê di chuyển nhanh hơn nhiều các đội quân bộ binh truyền thống. Chiến tranh của Du mục lúc bắt đầu chiến dịch có thể phải đầu tư lớn vì = quân họ vẫn cần nuôi ngựa, nhưng chỉ cần họ thắng được, hoặc tập kích cướp bóc được, thì họ khó có thể thua đau, cùng lắm rút chạy mà thôi. Vì thế dù tổ chức đông tới 10 vạn người, chuẩn bị vài triệu dê bò, vài chục bộ lạc nhỏ chuyển đi theo chăn dắt hậu cần phía sau, thì Mc vẫn đánh kiểu du mục tập kích chứ ko đánh kiểu nông canh.
_ Dù về sau đế quốc mở rộng, mục tiêu ko còn là cướp bóc thuần túy mà phải công thành chiếm đất, nhưng MC vẫn đánh kiểu du mục, tại vì họ áp dụng du mục chiến thuật vào công thành, gọi là vây thành đánh viện. Đầu tiên, sử dụng ưu thế kỵ binh, 100% dùng kỵ binh đánh bại các đội quân tiếp viện bằng dã chiến, hoặc đánh bại chủ lực địch trong dã chiến ( nếu có thể ), cái này là tất nhiên vì nếu thua thì khỏi nói tiếp. Nếu chủ lực địch rút về cứ điểm thì họ vây, đợi viện binh thì đánh dã chiến. Trong lúc vây, họ bắt cướp làng mạc, tù binh xung quanh, lại lợi dụng tù binh hoặc các đội quân chư hầu đầu hàng ( vốn là bộ binh nhiều ) làm vũ khí công thành và lính công binh ở tuyến 2 hậu phương di chuyển tới. Lại lợi dụng ngựa xe vận chuyển vật tư + bộ binh, vũ khí công thành, tới các cứ điểm và tấn công hoặc vây công.
_ MC ko cần thiết mang bộ binh đi theo dã chiến, dù mang họ cũng sẽ cung cấp ngựa để bắt kịp, sau đó đánh thì xuống ngựa xếp hàng, nên có thể coi là bộ binh cơ động cao, vì thế đừng khinh thường khả năng công thành của mc ( dù yếu hơn bình thường ) Thực tế người MC dùng chính là vây thành oánh viện, vây tới chết hoặc đầu hàng, lại dùng ưu thế vận lương nhanh từ hậu phương, hoặc cướp bóc xung quanh nên họ ít lo về hậu cần hơn các đội ngũ khác. Đây chính là lý do trong tác chiến cấp quân đoàn, Mc với lối đánh du mục vẫn chiếm ưu thế lớn so với các đội quân bộ binh làm chủ.
_ Ngoài ra, Mc ko bao giờ đánh mà ko có trinh sát ạ ( hầu như mọi đội quân có tướng tá biết việc đều thế ) Trinh sát với tộc du mục càng dễ làm vì họ nhiều kỵ binh, trên đường vừa có thể thăm dò làng mạc, thành trì, quan đạo, vừa đi cướp bóc bổ sung, nên bao giờ cũng có các đội tiền tiêu. Quân đội bình thường cũng có trinh sát nhưng ít và chất kém vì kỵ binh ngựa tốt đều là quý tộc, ngựa kém thì kéo xe, ít có ngựa cho trinh sát. Mc thì khác, họ ngựa 1 người 3 4 con ko lo thiếu nên càng mở rộng đội ngũ tiên phong quấy nhiễu. Đây cũng là 1 phần chiến thuật trá bại khá kinh điển, phần lớn quân Tây Âu đánh trận đầu vs mc thắng là do đụng trinh sát kỵ binh và tiên phong mc, họ toàn kỵ cung vừa bắn vừa chạy, mấy lão quý tộc Tây Âu tưởng là chủ lực, thấy địch chạy liền mang Knight charge lên, ai ngờ ko đuổi kịp, lại gặp chủ lực thật nó xộc đến bao vây, kỵ cung vu hồi, liền lãnh đủ bị đập te tua

Knight thua chạy thì lính nông nô đi bộ còn làm ăn gì nữa -> ...
[/Spoil]
_ MC vẫn thua đau vài lần, đơn giản là vì đối thủ của họ đã
có tình báo hoặc có chuẩn bị kỹ càng từ trước. Ví dụ ở Vn, 3 lần chống Nguyên / Mông, vn đều có chuẩn bị từ trước về mọi mặt, ví dụ phong trào luyện võ ( -> dự bị động viên ) quan hệ chặt với các tù trưởng dân tộc thiểu số phương bắc ( -> tập kích địch hậu ) hội nghị Diên Hồng ( -> lên dây cót tinh thần toàn dân ) 2 vua cùng tham gia ( -> củng cố hoàng tộc ) Rút triều đình từ Thăng Long về châu Ái ( -> vườn không nhà trống tại mục tiêu lớn nhất là kinh thành ), đóng cọc, luyện thủy quân, tập kích bạch đằng ( -> đốt lương, khóa đường lùi ) v...v... Với sự chuẩn bị từ trước như thế, thì lối đánh du mục bất ngờ ko còn hiệu quả, lại gặp trở ngại địa hình đường xa vận lương khó -> thua
_ Trước chơi med2, toàn chơi eastern, vì dùng kỵ cung quấy khá ảo, bắn hết tên thì chạy, rồi đánh tiếp, dù địch đông cung tên cũng bị đè. Mỗi cái sau bọn nó up giáp cao, bắn ko xi nhê

Với cả gặp MC, Timurid nó đè ghê quá, nên toàn phải chuyển địa điểm chiến lược từ trung đông sang bắc phi và vòng lên TBN :v