CHELSEA - REAL MADRID: TUCHEL ĐÃ LÀM SAI NHỮNG GÌ, VÀ CÓ THỂ SỬA SAI NHƯ THẾ NÀO?
Nếu phải tóm gọn thế trận ở trận lượt đi trên sân Stamford Bridge, "sai lầm về hệ thống pressing" sẽ là cụm từ chính xác nhất. Hoặc Tuchel đã chọn sai, hoặc Ancelotti đã chọn đúng. Dù không dùng chính xác ngôn từ ấy, đây là điều mà HLV Thomas Tuchel đã thừa nhận ở phần phỏng vấn sau trận.
Ý tưởng của Carlo Ancelotti, như ông đã chia sẻ sau trận, khá đơn giản: Real Madrid đá 4-3-3 với Federico Valverde đá bao cánh phải - 4-3-3 nếu Azpilicueta đá thấp, và 5-3-2 nếu Azpili dâng cao.
Ở phía đội chủ nhà, Thomas Tuchel lựa chọn 3-4-3, với Kai đá 9 ảo ở giữa, Pulisic LW, Mount LW lai CAM. Nếu phải so sánh với mùa giải trước, khi mà Tuchel dùng 3-5-2 với cặp tiền đạo Kai-Werner (lượt đi) và Pulisic-Werner (lượt về), đây là cách tiếp cận chủ động hơn rất nhiều với Pulisic - Kai - Mount giăng ngang, bù lại là mất đi một người ở trung tuyến. Không ai ngoài chính Tuchel biết được ông nghĩ gì trong đầu khi chọn cách tiếp cận chủ động hơn này, nhưng một số lý giải có thể là: hoặc Tuchel muốn đá chủ động lấn lướt, hoặc ông muốn tận dụng pressing hàng thủ thoát bóng không đáng tin lắm của Real Madrid, hoặc bởi không sử dụng một tiền đạo thuần, ông cần phải có thêm nhân sự để bù đắp.
Khi Tuchel lựa chọn như vậy, cách bắt người giữa Chelsea - Real Madrid từ khâu không bóng cho đến có bóng mà bạn có thể mường tượng một cách đơn giản là:
- Kai - Militao + Alaba
- Pulisic - Carvajal
- Azpili - Fede
- Jorginho - Modric
- Kante - Kroos
- Mount - Mendy (khi Mount RW)
Hệ thống pressing mà Tuchel đã lựa chọn là cội nguồn của mọi vấn đề:
VẤN ĐỀ 1: Áp đảo quân số 2v3 ở trung tuyến, Casemiro được tự do
Với Jorginho được giao nhiệm vụ kèm Modric, Kante kèm Kroos và Mount kèm Mendy, Casemiro được thả tự do. Case là một điểm yếu của Real Madrid về mặt thoát pressing khi cầu thủ này luôn dễ dàng lật đật ói bóng khi bị gây sức ép, nhưng chỉ khi bị gây sức ép. Được để tự do, Case vẫn sẽ là một điểm trung chuyển bóng có sức nặng.
Bàn thắng thứ hai thể hiện rõ nhất sự áp đảo về quân số ở trung tuyến và sự tự do của Casemiro: Mount kèm Mendy, Kai kèm Alaba, Case tự do nhận bóng và đẩy lên cho Modric phát động tấn công.
Thực tế, sẽ có những tình huống mà Mount di chuyển vào vị trí CAM để gây sức ép lên Casemiro. Khi đó, vấn đề khác lại sinh ra là vì Reece James phải dâng lên gây sức ép với Mendy, bỏ lại Christensen phải theo kèm Vini - một kèo đấu không cân về mọi mặt.
Christensen phải kèm Vini, Rudiger phải để mắt đến Fede, Thiago Silva phải giữ vị trí thòng, Jorginho kèm Modric, Kante kèm Kroos, hệ quả là Benzema có thể tự do lùi xuống làm bóng tự do (bởi vì hết người để kèm rồi). Hệ quả là kể cả Mount có dạt vào để bù 3v3 thì RMA vẫn có thể áp đảo 4v3 với Benzema lui xuống.
Khi bị áp đảo về quân số ở trung tuyến và Jorginho được giao nhiệm vụ kèm Modric, Tuchel cũng đã kéo Jorginho ra khỏi vị trí mỏ neo ở trước hàng tiền vệ, vị trí vô cùng cần thiết trong việc kiềm tỏa mẫu tiền đạo như Benzema.
Không chỉ tự do khi cầm bóng, Case còn được tự do làm đúng nhiệm vụ phòng ngự quét chiều ngang của mình. Hai hành lang dọc đã có Fede, Mendy lo, Modric đã kèm Jorginho, Kroos đã kèm Kante, Case được tạo điều kiện thuận lợi nhất để quét chiều ngang trước mặt cặp trung vệ và vô hiệu hoá mọi tình huống xâm nhập của Kai hay Mount.
Khác với 3-5-2 phòng ngự khu vực thường dùng, 3-4-3 trong hiệp 1 của Tuchel lại là một hệ thống pressing tầm cao và phòng ngự theo người. Đây có thể là một ý tưởng tốt nếu RMA đá sơ đồ đối xứng với Chelsea và phải tranh chấp tay đôi (bởi tiền vệ RMA không thể tranh chấp tay đôi thắng), nhưng với một sơ đồ thoát pressing tốt hơn, Ancelotti có những cặp kèm người lợi thế: Kroos lùi sâu Kante không thể dâng lên kèm, Casemiro tự do, Benzema tự do, Vini nuốt chửng Christensen, Fede có hai phổi để gây áp lực cả Rudiger lẫn Azpili.
VẤN ĐỀ 2: Kante bị lạc chiến thuật
Kroos là người điều phối nhịp độ - một vai trò cực kỳ quan trọng, của RMA, và Kante có một nhiệm vụ đơn giản là kèm chặt và đè bẹp Kroos. Và thực tế là Kante có thừa sức vật lý để làm điều này, vấn đề là Ancelotti đã giấu pháo thủ của mình ở phía sau.
Không để Kroos dâng cao và phải đấm nhau tay đôi (và chắc chắn sẽ thua) với Kante, Ance kéo Kroos về vị trí quarter back hay hậu vệ trái ảo, đại loại là vị trí ngang Alaba và thấp hơn Mendy. Ở vị trí này, Kroos có thể thoải mái điều phối lên cho Mendy, Vini, Case, đảo sang cho Modric, Carvajal mà Kante không thể dâng lên quá cao vì phải giữ trung tuyến.
Bàn thắng đầu tiên là minh chứng rõ nhất: Kroos lùi sâu nhận bóng, Kante phải giữ vị trí ở trung tuyến và không thể dâng lên kèm. Kroos chuyền lên cho Vini đập 1-2 với Benzema thoát xuống kiến tạo.
Vừa không thể kèm người mà mình phải kèm, vừa bị áp đảo quân số và bị lùa bóng ở trung tuyến, hệ quả là cả hiệp 1 Kante chỉ chạy qua chạy lại vô định và bị thay ra trong hiệp 2.
VẤN ĐỀ 3: Fede "Chim ưng" Valverde
Không có một hàng tiền vệ ba người giăng ngang để bóp bớt không gian xung quanh, Fede không bị ai kiềm tỏa. Với thể chất và tốc độ của mình, Fede vừa có thể tấn công vào vị trí Rudiger, vừa shadow đường chuyền ra cánh của Azpili, vừa hỗ trợ Modric kẹp đôi Jorginho.
Modric-Kroos-Casemiro vốn đã có lợi thế về quân số ở trung lộ, lại có thể sức cày của Fede hỗ trợ, bộ ba nhà thơ này điều kiện lý tưởng để làm việc mình giỏi là lùa bóng vòng vòng.
-----------------------
VẬY, HAI ĐỘI SẼ RA QUÂN Ở LƯỢT VỀ NHƯ THẾ NÀO?
Thực chất, không cần phải đến trận lượt về, hiệp 2 của trận lượt đi đã là một bản preview cho thế trận mà chúng ta có thể trông đợi trong lượt về.
Tuchel đã thấy rõ vấn đề ngay sau hiệp 1 và rút Kante và Christensen ra thay bằng Kovacic và Ziyech, xoay đội hình lại thành 4-2-3-1 với Mount CAM, Ziyech RW, Kovacic-Jorginho pivot.
Dù có thể là do RMA chủ động lui về sau khi có bàn 3-1, nhưng lựa chọn này cũng giải quyết được những vấn đề nhức nhối nhất: James kèm Vini cân kèo hơn, tuyến giữa Jorginho-Kovacic-Mount cân người với MCK, thêm vào là Lukaku vào sân để đánh đầu.
Ở lượt về, Real Madrid sẽ có lợi thế 2 bàn và được quyền lựa chọn thế trận mình muốn. Với việc để Modric, Kroos, Mendy và Carvajal nghỉ ở Liga, Ance không hề giấu diếm ý định sẽ sử dụng y nguyên lại đội hình 4-3-3 Fede đá lai cũ, trừ Nacho thay Militao ở vị trí trung vệ.
Thế nhưng đây lại cũng là một vấn đề không nhỏ với RMA. Thay Militao bằng Nacho, Real Madrid có một trung vệ ở đẳng cấp thấp hơn, chuyền bóng kém hơn và đánh đầu tệ hơn.
Như đã phân tích ở trên, thắng lợi trong hiệp 1 lượt đi, mấu chốt nằm ở hệ thống thoát pressing của Ance tốt hơn hệ thống pressing của Tuchel. Một trong những yếu tố quan trọng trong hệ thống ấy là với Kroos lui xuống thấp tạo thành một hệ thống thoát pressing tuyến dưới với hai trọng điểm là hai "trung vệ" đứng rộng là Kroos cánh trái và Militao cánh phải, Alaba ở giữa. Nacho đơn giản là cụt chân. Nacho không biết cầm bóng và cũng không nên được phép cho cầm bóng. Với một Nacho cụt chân việc phân phối bóng từ dưới ở nửa phải của RMA sẽ bị ảnh hưởng nặng. Hệ quả sẽ là Carvajal sẽ phải làm tốt hơn, hoặc nếu Carvajal không gánh được thì Modric sẽ phải lùi sâu, và khi đó mất một người ở trung tuyến. Mất Modric ở trung tuyến, Fede cũng sẽ bị giảm bớt tầm ảnh hưởng trong công tác leo biên khi phải dạt vào trung lộ nhiều hơn.
Vấn đề thứ hai, rõ ràng và hiển nhiên hơn nhiều: bóng bổng. Hàng thủ của RMA ngoài quá lùn còn quá ngu bóng bổng nếu không có Militao. Lukaku tì đè đánh đầu hay Kai shadow run đánh đầu hoàn toàn có thể đè ngửa hàng thủ này ra.
Ở trận đấu với Southampton, Tuchel để Jorginho, Azpili nghỉ, Mount và Kai được rút ra sớm, Werner đá cả trận, Reece James được đưa vào thay Silva đá hàng thủ 4 hậu vệ.
Trước tiên, Tuchel sẽ không muốn lặp lại sai lầm để MCK có áp đảo quân số và có khoảng trống, thời gian để lùa bóng, vì thế ông sẽ tối thiểu là dùng một hàng tiền vệ 3 người. James, Azpili, Kai, Mount được giữ sức, vì vậy sẽ đá vào giữa tuần. Cần ghi 2 bàn, 5-3-2 không phải là sự lựa chọn hợp lý. Cần hai bàn, sẽ cần phải sử dụng một tiền đạo thuần. RMA yếu bóng bổng, đồng thời sẽ chọn đá lùi sâu giữ lợi thế không có nhiều khoảng trống cho Werner. Lựa chọn logic nhất sẽ là 4-2-3-1 hoặc 4-3-3 với Lukaku đá cắm và Kai, Mount và Pulisic/Ziyech hỗ trợ, cặp pivot sẽ là Jorginho +1 (Kante nếu lấy sức, Kova nếu chọn điều bóng).
Chelsea chủ động phải tấn công với sơ đồ 4 hậu vệ không thực sự là một công thức đáng tin cậy của Tuchel khi ông chưa từng phải ở trong thế này trong các cặp đấu cúp với Chelsea. RMA dù vậy sẽ cần phải đặc biệt chú ý: 1. các cú tạt sớm từ hậu vệ biên hoặc tiền vệ trụ vào vòng cấm; 2. tránh lùi quá sâu hàng tiền vệ để Chelsea có điều kiện sút xa từ zone 14 hoặc xẻ nách xuống cho một đường căng ngang. Thủ tốt được hai vấn đề trên, MCK phất bóng cho Fede, Vini trộm chó là một kế hoạch phản công có chất lượng.
Dù chỉ sai trong một hiệp và đã đưa ra những thay đổi hoàn toàn hợp lý sau đó, Tuchel với sự thiếu may mắn và chất lượng dứt điểm kém của tiền đạo vẫn bị đặt vào thế bất lợi ở trận lượt về và phải tràn lên tấn công. Ancelotti đã cho thấy dấu hiệu sẽ sử dụng nguyên công thức cũ đã hiệu quả cho trận lượt về, vậy thì chỉ cần cá nhân cầu thủ không làm gì quá sai, hoặc Tuchel nghĩ ra một ý tưởng gì quá thiên tài, Real Madrid nên phải tiến vào vòng sau một cách nhẹ nhàng, bởi hiệp 1 lượt đi Tuchel đã đá chủ động và không hiệu quả như thế nào, thì hiệp 1 lượt về ông sẽ bị buộc phải chủ động hơn thế nữa.
